Uyku depolamak mümkün mü?

Hafta sonları daha fazla uyuyarak hafta içi kaybedilen uykuyu telafi etmek yaygın bir alışkanlık. Ancak son dönemde bilim dünyasında ve sosyal medyada farklı bir yaklaşım tartışılıyor: “Uyku bankası” yöntemi.

TRAKYA 2000 - Bu yönteme göre kişiler, yoğun ve uykusuz geçmesi beklenen dönemlerden önce birkaç gün veya hafta boyunca normalden daha uzun uyuyarak adeta “uyku depoluyor.” Araştırmacılar, bunun beynin enerji depolamasına ve zihinsel performansın korunmasına yardımcı olabileceğini belirtiyor. Kavram ilk olarak 2009’da ABD’de askerler üzerinde yapılan bir çalışmayla gündeme geldi. Daha uzun uyuyan grubun, sonraki uykusuzluk döneminde dikkat ve performans kaybını daha az yaşadığı gözlemlendi. Benzer araştırmalar; doktorlar, sporcular ve vardiyalı çalışanlarda da önceden artırılan uykunun performansı destekleyebileceğini ortaya koydu. Örneğin gece vardiyası öncesi fazladan uyuyan doktorların daha iyi performans gösterdiği, bazı sporcularda ise reaksiyon süresi ve isabet oranlarının arttığı tespit edildi. Buna karşın tüm bilim insanları aynı görüşte değil. Bazı uzmanlar, uykunun “depolanabilir” bir şey olmadığını, yalnızca mevcut uyku açığının kapatıldığını savunuyor. Yani fazla uyumanın gelecekteki uykusuzluğu tamamen telafi etmeyeceği belirtiliyor. Uyku uzmanları, yetişkinlerin gecede ortalama 7–9 saat uykuya ihtiyaç duyduğunu vurguluyor. Kronik uyku eksikliğinin dikkat dağınıklığı, öğrenme güçlüğü ve performans düşüşüne yol açabileceği ifade ediliyor. Uzmanlara göre yoğun birdönem öncesinde her gece 30–60 dakika fazla uyumak veya kısa gündüz uykuları almak fayda sağlayabilir. Ancak bunun kalıcı bir çözüm olmadığı, en sağlıklı yöntemin düzenli ve yeterli uyku alışkanlığı olduğu vurgulanıyor. (İLKHA)